ศาลเจ้าแสงธรรม

ศาลเจ้าแสงธรรม

  ศาลเจ้าแสงธรรม เป็นศาลเจ้าเก่าแก่แห่งหนึ่งของจังหวัดภูเก็ตอีกหนึ่งศาลเจ้า ตั้งอยู่บนถนนพังงา ซึ่งอยู่ในย่านเมืองเก่าภูเก็ต ศาลเจ้าแห่งนี้มีความน่าสนใจมากคือ มีความสงบ และยังคงไว้ซึ่งสถาปัตยกรรมแบบเก่าดั้งเดิมตามแบบฉบับของคนจีน ฮกเกี้ยน

  จากรูปภาพเป็นตัวของศาลเจ้า ศาลเจ้าแสงธรรมหรือในภาษาจีนฮกเกี้ยนเดิมเรียกว่า   ศาลเจ้าเต่งก้องต๋อง หรือศาลเจ้าชิงเกียกอง ศาลเจ้านี้สร้างขึ้นโดยชาวจีนฮกเกี้ยน สายตระกูล "ตันหล่วนแจ้"เล่าขานกันมาว่า หลวงอำนาจนรารักษ์ได้รวบรวมกำลังกายกำลังทรัพย์จากคนในตระกูลและได้จัดสร้าง ในปี พ.ศ.2434 เพื่อเป็นที่เคารพประดิษฐานเทพเจ้าจีนของต้นตระกูลที่นับถือมา โดยใช้ศาลเจ้าแห่งนี้ในการทำกิจต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นศูนย์กลางเป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจ และศูนย์รวมพบปะญาติมิตรต่างๆ

ศาลเจ้าแสงธรรมแห่งนี้ยังได้รับพระราชทานรางวัลอนุรักษ์ดีเด่น จากสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาสยามบรมราชกุมารี โดยผ่านการคัดเลือกของสมาคมสถาปนิกสยามในพระบรมราชูปถัมภ์และได้มีการบูรณะศาลเจ้าครั้งใหญ่ไปเมื่อ พ.ศ.2542 เพื่อฉลองศาลเจ้าครบรอบ 109 ปี ในปี พ.ศ.2543 

  ภาพด้านบน เป็นภาพศาลเจ้าที่ยังคงมีมนต์เสน่ห์เล็ก ที่ซ่อนอยู่ใจกลางเมืองภูเก็ต ซึ่งจะมีผู้คนเข้ามาสักการะเรื่อยๆ ตลอดทั้งวัน ตัวศาลเจ้าได้ถูกออกแบบเก๋งจีนขนาดเล็ก กะทัดรัด ส่วนบนหลังคามีปูนปั้นรูปมังกรและตุ๊กตาจีนตกแต่งอย่างสวยงามตามแบบฉบับของคนจีนฮกเกี้ยน และภายในศาลเจ้ายังมีภาพเขียนลายเส้นอยู่ที่บนฝาผนัง ซึ่งจะแบ่งเป็นตารางๆเต็มฝาผนัง เป็นภาพการดำเนินเรื่อง ซิยิ่นกุ้ย แห่งราชวงศ์กุ้ง ซึ่งเป็นตำนานของเทพอ๋องซุน ต่ายสาย เมื่อครั้งยังเป็นมนุษย์มาก่อน  ปล.อาจไม่มีภาพประกอบเนื่องจากไม่ได้ขออนุญาติถ่ายทำอย่างเป็นทางการจากทางผู้ดูแลศาลเจ้า

ภาพด้านบนเป็นสถานที่เก็บอุปกรณ์การทำพิธีกรรมของศาลเจ้า

เป็นซุ้มประตูทางเข้าศาลเจ้า จากบริเวณถนนพังงา ดูแล้วมีความขลังทำให้สื่อถึงอารมณ์ ความศรัทธาของผู้ที่เข้ามากราบไหว์องค์เทพเจ้าแห่งนี้ และได้กลิ่นไอของความเป็น จีนฮกเกี้ยน

 
  ศาลเจ้าแห่งนี้เป็นอาคารทรงจีนรูปแบบสถาปัตยกรรมฮกเกี้ยนชั้นเดียว หลังคามุงด้วยกระเบื้องดินเผา และประดับประดาด้วยปูนปั้นปิดกระเบื้องสัญลักษณ์มงคล

สถานที่ตั้ง : ตั้งอยู่บริเวณ ถนนพังงา อยู่ตรงข้ามกับ ธนาคาร กสิกรไทย

ศาลเจ้ากะทู้

ศาลเจ้ากะทู้

 วันนี้ผู้เขียนจะพาไปทำความรู้จักศาลเจ้าแห่งหนึ่ง คือ ศาลเจ้ากะทู้ หรือ คนภูเก็ต เรียกกัน ว่า "อ้ามกะทู้" ซึ่งถือได้ว่า เก่าแก่ที่สุดแห่งหนึ่งในจังหวัด ภูเก็ต เพราะนับได้ว่าศาลเจ้าแห่งนี้เป็นจุดเริ่มต้นของประเพณีถือศีลกินผักของชาวภูเก็ตที่สืบต่อมากระทั่งปัจจุบัน ศาลเจ้าแห่งนี้ตั้งอยู่ในชุมชนบ้านกะทู้   อำเภอเมืองกะทู้ ตามประวัตินั้นในสมัยที่มีชาวจีนเป็นจำนวนมากเข้ามาเป็นกรรมกรเหมืองแร่ในภูเก็ต และขณะนั้นก็ได้เกิดโรคระบาดขึ้นและโรคระบาดนี้เองจึงเป็นจุดเริ่มต้นของประเพณีถือศีลกินผักของชาวจังหวัดูเก็ต ก่อนอื่นผมจะกล่าวถึงประเพณีถือศีลกินผักที่เริ่ม ณ ศาลเจ้ากะทู้แแห่งนี้ซึ่งถือได้ว่าเป็นต้นกำเนิดของประเพณีถือศีลกินผักของไทย

  มีคณะงิ้วจากเมืองจีนที่มาทำการแสดงที่กะทู้ในตอนนั้น และได้เกิดโรคระบาดขึ้น คณะงิ้วจากเมืองจีนจึงคิดว่าเรื่องที่เกิดขึ้นอาจเป็นเพราะพวกเขาเองที่ไม่ได้ถือศีลกินผักตามที่เคยปฎิบัติกันมาที่ประเทศจีน  พวกเขาจึงได้จัดพิธีถือศีลกินผักขึ้น 9 วัน 9 คืน ตามความเชื่อที่มีมา รวมทั้งช่วยกันสร้างศาลเจ้าแห่งนี้ ภายหลังการประกอบพิธีกินผักเสร็จแล้ว โรคภัยไข้เจ็บต่างๆ ก็หายไป จนหมดสิ้นทำความประหลาดใจให้ชาวกะทู้ ชาวกะทู้จึงได้เข้าร่วมพิธีกินผักมาถึงปัจจุบันและแพร่ขยายไปยังศาลเจ้าต่างๆในจังหวัดภูเก็ต

   จากภาพรูปปั้นองค์สมมุติเทพเจ้าต่างๆที่ชาวภูเก็ตให้การนับถือแกะสลักด้วยไม้แทนองค์พระศักดิ์สิทธิ์ ในศาลเจ้ากะทู้ บางองค์มีอายุถึง 100 ปี ซึ่งมีอยู่ด้วยกันหลายองค์นับเป็นสิ่งที่มีคุณค่าอย่างยิ่ง

    ภายในตัวศาลเจ้ามีองค์เทพประดิษฐานอยู่มากมาย บางองค์อายุนับ 100 ปี ซึ่งดูแล้วมีความศรัทธาและความเป็นของเก่าซึ่งมีคุณค่า

  ภาพเสาไม้ไผ่ซึ่งเรียก ว่า เสาโกเต้งซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของเทสกาลถือศีลกินผักของ จังหวัดภูเก็ต ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของตัวแทนองค์เทพที่เป็นประธานของประเพณีถือศีลกินผัก คือองค์ กิวอ๋องไต่เต่ จะมีตะเกียง 7 ดวง นี้ตลอดระยะเวลาถือศีลกินผักและจะไม่ให้ตะเกียงดับ